Giá mark price: công cụ bảo vệ khỏi việc thanh lý đột ngột

Mỗi nhà giao dịch margin đều từng đối mặt với tình huống khi vị thế bị đóng không phải do phân tích sai lầm, mà do sự tăng đột biến của giá trong thời gian ngắn. Chính vì vậy, để bảo vệ khỏi những tình huống như vậy, cần có một cơ chế theo dõi giá trị tài sản đáng tin cậy hơn. Giá marking, hay giá đánh dấu, là một công cụ mà nhiều sàn giao dịch sử dụng như một phương án thay thế cho giá niêm yết hiện tại khi tính toán ký quỹ và các mức thanh lý.

Bản chất của cơ chế giá marking

Giá marking (giá đánh dấu) là một mức giá tham khảo dựa trên chỉ số của hợp đồng phái sinh và được tính như trung bình trọng số của giá spot của tài sản, dựa trên dữ liệu từ nhiều sàn giao dịch khác nhau. Mục tiêu chính của phương pháp này là loại bỏ ảnh hưởng của thao túng giá trên một sàn cụ thể và cung cấp cho nhà giao dịch một cái nhìn khách quan hơn về giá trị thực của công cụ tài chính.

Khác với giá giao dịch cuối cùng đơn thuần, giá marking bao gồm hai thành phần chính: giá chỉ số spot và trung bình trượt của cơ sở (basil). Sự kết hợp này giúp làm mượt các biến động giá ngẫu nhiên và giảm khả năng bị thanh lý đột ngột không mong muốn.

Cách tính hệ số marking

Công thức tính giá marking được thực hiện theo nguyên tắc sau:

Công thức 1: Giá marking = Giá chỉ số spot + EMA (basil)

Công thức 2: Giá marking = Giá chỉ số spot + EMA [(Giá mua tốt nhất + Giá bán tốt nhất) / 2 – Giá chỉ số spot]

Để hiểu rõ các thành phần:

• EMA (trung bình trượt theo cấp số nhân) — là chỉ số kỹ thuật theo dõi biến động giá trong một khoảng thời gian nhất định. EMA có ưu điểm so với trung bình trượt đơn giản vì nó đặt trọng số lớn hơn cho các dữ liệu giá gần nhất.
• Basil — là chênh lệch giữa giá spot hiện tại và giá hợp đồng kỳ hạn. Chỉ số này phản ánh thị trường đánh giá giá trị tương lai so với giá hiện tại như thế nào.
• Giá mua tốt nhất — là mức giá cao nhất mà người tham gia sẵn sàng mua tài sản trên thị trường spot tại thời điểm đó.
• Giá bán tốt nhất — là mức giá thấp nhất mà người tham gia sẵn sàng bán tài sản.
• Giá chỉ số spot — là trung bình giá của tài sản dựa trên dữ liệu từ nhiều sàn, cung cấp cái nhìn toàn diện hơn về giá thực của nó.

Sự khác biệt giữa giá marking và giá niêm yết

Giá marking và giá giao dịch cuối cùng là hai chỉ số khác nhau, phục vụ các mục đích khác nhau:

Ví dụ, nếu giá niêm yết giảm đột ngột do thao túng, nhưng giá marking vẫn ổn định, vị thế sẽ không bị thanh lý. Tuy nhiên, nếu giá marking chạm ngưỡng thanh lý, có thể sẽ xảy ra thanh lý.

Cách các sàn giao dịch hàng đầu sử dụng giá marking trong tính toán

Hầu hết các nền tảng giao dịch lớn ưu tiên sử dụng hệ thống giá marking thay vì giá niêm yết khi xác định hệ số ký quỹ. Phương pháp này giúp bảo vệ lợi ích của người dùng khỏi hoạt động thao túng không trung thực và ngăn chặn thanh lý đột ngột do thao túng ngắn hạn.

Giá tính toán cho thanh lý cũng được điều chỉnh dựa trên giá marking. Khi hệ số marking đạt đến mức thanh lý đã định, hệ thống sẽ thực hiện đóng vị thế toàn bộ hoặc một phần.

Ứng dụng thực tế trong giao dịch

Thiết lập mức thanh lý chính xác

Trong kế hoạch giao dịch, nhà giao dịch có thể dựa vào giá marking để xác định chính xác mức giá thanh lý. Phương pháp này xem xét xu hướng thị trường rộng hơn và giúp thiết lập các mức sao cho tránh bị thanh lý do biến động ngắn hạn. Thay vì dựa vào giá niêm yết, sử dụng giá marking có thể tăng biên độ (khoản ký quỹ) và giữ vị thế lâu hơn trong điều kiện thuận lợi.

Đặt lệnh stop-loss

Nhà giao dịch có kinh nghiệm thường dùng giá marking làm mốc để đặt lệnh stop-loss. Đối với vị thế mua dài hạn, mức stop-loss đặt thấp hơn chút so với giá thanh lý theo marking; đối với vị thế bán, đặt cao hơn chút. Phương pháp này tạo ra một lớp đệm chống lại biến động và về lý thuyết đảm bảo vị thế được đóng trước khi đến mức thanh lý bắt buộc.

Mở vị thế vào thời điểm tối ưu

Xem xét đặt lệnh giới hạn tại các mức phù hợp với giá marking. Điều này cho phép tự động mở vị thế vào thời điểm thuận lợi theo phân tích kỹ thuật của bạn, không bỏ lỡ cơ hội có thể sinh lời.

Hạn chế và rủi ro

Dù có nhiều lợi ích, giá marking vẫn không loại bỏ hoàn toàn các rủi ro:

• Biến động cực đoan. Trong các giai đoạn biến động mạnh của thị trường, hệ số marking có thể thay đổi nhanh hơn dự kiến, không đủ thời gian để đóng vị thế trước khi bị thanh lý.
• Phụ thuộc quá nhiều vào một công cụ. Chỉ dựa vào giá marking mà không kết hợp các công cụ quản lý rủi ro khác là không đủ. Phương pháp quản lý vị thế toàn diện luôn được ưu tiên hơn.
• Chậm trễ tạm thời. EMA dựa trên dữ liệu lịch sử, do đó trong các cú tăng đột biến, hệ số marking có thể chậm hơn so với tình hình thực tế.

Kết luận

Giá marking là một trong những công cụ chủ chốt trong giao dịch tiền mã hóa hiện đại, giúp cung cấp đánh giá khách quan hơn về giá trị của hợp đồng phái sinh và bảo vệ nhà giao dịch khỏi bị thanh lý không cần thiết. Hiểu rõ cơ chế tính toán và áp dụng đúng cách chỉ số này khi thiết lập các mức thanh lý và stop-loss sẽ nâng cao khả năng quản lý rủi ro thành công.

Tuy nhiên, cần nhớ rằng giá marking là một phần của chiến lược quản lý rủi ro tổng thể. Kết hợp nó với các công cụ phân tích và chiến lược định vị khác sẽ giúp nhà giao dịch ở mọi trình độ đưa ra quyết định sáng suốt hơn và thích nghi tốt hơn với các điều kiện thị trường khác nhau.