Thời đại mới của ngành công nghiệp: Các thiết bị AI đang thay đổi cảnh quan cổ phiếu phần mềm của Mỹ

Awal năm 2026 đánh dấu một điểm ngoặt quan trọng đối với lĩnh vực công nghệ Mỹ. Cổ phiếu phần mềm đối mặt với áp lực bán ra nặng nề nhất trong nhiều năm, ngay cả khi chỉ số Nasdaq tiếp tục tiến gần mức cao kỷ lục mọi thời đại. Hiện tượng này không chỉ đơn thuần là một đợt điều chỉnh thị trường bình thường, mà còn phản ánh sự thay đổi căn bản trong cách giá trị được tạo ra và phân phối trong hệ sinh thái phần mềm kỹ thuật số.

Lợi thế truyền thống của phần mềm bắt đầu mờ nhạt

Trong thập kỷ qua, các công ty phần mềm đã hưởng lợi từ ba lợi thế cạnh tranh chính giúp duy trì giá trị định giá của họ. Thứ nhất, lãi suất thấp tạo ra tỷ lệ chiết khấu tối thiểu, khiến dòng tiền trong tương lai có giá trị cao hơn nhiều. Thứ hai, mô hình SaaS (Phần mềm như Dịch vụ) mang lại biên lợi nhuận rất hấp dẫn với chu kỳ cập nhật lặp đi lặp lại, tạo ra câu chuyện về giá trị dài hạn thu hút nhà đầu tư. Thứ ba, chuyển đổi điện toán đám mây mang lại phần thưởng tăng trưởng đáng kể cho các công ty thành công trong việc chuyển đổi số.

Sự kết hợp của các yếu tố này tạo ra hiện tượng độc đáo trên thị trường vốn: các công ty phần mềm có tốc độ tăng trưởng cao và doanh thu lặp lại hàng năm (ARR) ấn tượng có thể đạt giá trị định giá gấp 15–30 lần, mặc dù chưa đạt điểm hòa vốn. Tuy nhiên, lợi thế này hiện đang bị thử thách bởi sự xuất hiện của các thiết bị trí tuệ nhân tạo tiên tiến.

Các thiết bị AI thay đổi phương trình kinh tế

Việc ra mắt các thế hệ thiết bị AI mới nhất, bao gồm các công nghệ như Claude, đã thể hiện khả năng thay đổi ngành công nghiệp. Trong thời gian ngắn, khả năng vượt trội của các thiết bị này đã thúc đẩy sự phân cực trong hiệu suất của ngành phần mềm và công nghệ nói chung.

Ảnh hưởng quan trọng nhất là giảm chi phí biên của các chức năng phần mềm đặc thù gần như về không. Những gì trước đây đòi hỏi đầu tư lớn vào phát triển giờ đây có thể được xử lý với chi phí vận hành tối thiểu, sử dụng các thiết bị AI phổ biến. Điều này tạo ra sự gián đoạn về giá chưa từng có và buộc phải đánh giá lại các yếu tố cơ bản của cổ phiếu phần mềm truyền thống.

Chuyển dịch dòng vốn: Từ ứng dụng sang hạ tầng

Áp lực thị trường phản ánh rõ ràng trong mô hình phân bổ vốn của nhà đầu tư. Đã diễn ra một sự di cư thực sự từ dòng vốn trước đây chảy vào các công ty SaaS cấp ứng dụng sang hạ tầng của các thiết bị AI, khả năng tính toán, chip bán dẫn, và các mô hình cấp nền tảng. Các nhà đầu tư chung đều nhận thức rằng giá trị tương lai không nằm ở các ứng dụng phần mềm truyền thống nữa, mà ở nền tảng công nghệ vận hành các thiết bị AI đó.

Những câu hỏi khó dành cho nhà đầu tư phần mềm

Xét đến xu hướng chuyển đổi này, triển vọng cải thiện cho cổ phiếu phần mềm truyền thống có vẻ ảm đạm. Dù giá cổ phiếu có thể giảm bao nhiêu đi chăng nữa hoặc đợt điều chỉnh sâu đến đâu, rất khó để tìm ra các lý do cơ bản vững chắc để duy trì vị thế trong lĩnh vực phần mềm hiện tại, trừ khi dựa trên các luận điểm rất cụ thể. Thị trường đã thay đổi mô hình, và các nhà đầu tư cần điều chỉnh vị thế của mình phù hợp với thực tế mới này.