Thị trường Axit Photphoric tăng đột biến thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp phân bón: Nutrien, CF Industries và Intrepid Potash nổi bật

Ngành công nghiệp phân bón toàn cầu đang trải qua một sự chuyển biến đáng kể, nhờ vào nhu cầu mạnh mẽ đối với các dưỡng chất thiết yếu cho cây trồng như axit photphoric và kali. Theo phân tích thị trường gần đây, ba nhà lãnh đạo ngành—Nutrien Ltd., CF Industries Holdings và Intrepid Potash—đang định vị để tận dụng sự phục hồi này. Khi thị trường axit photphoric và phosphate phục hồi sau nhiều năm yếu kém, các nhà đầu tư đang theo dõi chặt chẽ các ông lớn này để tìm kiếm cơ hội tăng trưởng.

Nhu cầu phosphate và axit photphoric phục hồi trong thị trường toàn cầu

Ngành công nghiệp phân bón đã bước vào một giai đoạn mới với các yếu tố cơ bản về nhu cầu lành mạnh. Axit photphoric, một thành phần quan trọng trong phân bón phosphate như diammonium phosphate và monoammonium phosphate, đang nhận được sự quan tâm trở lại của thị trường khi kinh tế nông nghiệp toàn cầu cải thiện. Nông dân ở các vùng trồng chính đang tăng mua các dưỡng chất, được hỗ trợ bởi giá cả cây trồng mạnh và các yếu tố kinh tế thuận lợi.

Thị trường nông nghiệp toàn cầu vẫn duy trì sức bền, với nhu cầu lương thực liên tục thúc đẩy nhu cầu về các dưỡng chất cho cây trồng. Mức tồn kho thấp của các nhà sản xuất và nhà phân phối đã tạo điều kiện thuận lợi cho nhu cầu axit photphoric và phosphate. Đặc biệt, Bắc Mỹ, Brazil và Ấn Độ đang chứng kiến sự tăng mạnh trong tiêu thụ, khi nông dân ưu tiên ứng dụng dưỡng chất để tối đa hóa năng suất nhằm đáp ứng nhu cầu thực phẩm ngày càng tăng trên toàn thế giới.

Các yếu tố cơ bản của thị trường phosphate đã cải thiện rõ rệt so với hai năm trước. Ngoài các sản phẩm axit photphoric, phân kali và phân đạm cũng đang chứng kiến nhu cầu tăng cao. Dự kiến, diện tích trồng ngô và đậu nành năm 2026 sẽ tiếp tục tăng, cho thấy đà tiêu thụ phân bón vẫn duy trì. Sự phục hồi này phản ánh tâm lý nông dân tích cực hơn và nhu cầu cấp thiết về bổ sung dưỡng chất cho đất nông nghiệp.

Hạn chế nguồn cung đẩy giá axit photphoric và nguyên liệu tăng cao

Một yếu tố quan trọng đang định hình lại thị trường phân bón là sự phục hồi giá của các nguyên liệu chính dùng trong sản xuất axit photphoric và phosphate. Sau thời gian yếu kém kéo dài trong năm 2023-2024, giá phân bón, bao gồm các sản phẩm dựa trên axit photphoric, đã tăng mạnh vào năm 2025 do nguồn cung thắt chặt và nhu cầu tăng cao.

Việc sản xuất axit photphoric phụ thuộc nhiều vào lưu huỳnh và amoniac như các nguyên liệu chính, cả hai đều gặp phải gián đoạn nguồn cung đáng kể. Áp lực từ chuỗi cung ứng quốc tế, đặc biệt liên quan đến căng thẳng địa chính trị ở Đông Âu, đã làm giảm khả năng cung cấp amoniac và lưu huỳnh, đẩy chi phí đầu vào tăng đáng kể. Giá khí tự nhiên, thiết yếu cho sản xuất phân đạm, cũng đã tăng, gây áp lực thêm lên biên lợi nhuận của ngành.

Những chi phí đầu vào tăng cao này đặt ra thách thức ngắn hạn cho các nhà sản xuất phân bón. Trong khi giá bán cao hơn của axit photphoric và các dưỡng chất khác đang bù đắp phần nào áp lực chi phí, việc thu hẹp biên lợi nhuận do chi phí nguyên liệu vẫn là mối quan tâm chính. Việc bảo trì nhà máy và tạm ngưng sản xuất đã làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu cung, tạo ra một trạng thái mà các nhà sản xuất axit photphoric phải cân nhắc giữa chi phí đầu vào cao hơn và cơ hội định giá trên thị trường.

Tổng quan định giá ngành và hiệu suất thị trường

Ngành phân bón theo Zacks xếp hạng ngành là #42, nằm trong top 17% của hơn 250 ngành được theo dõi. Xếp hạng này phản ánh triển vọng ngắn hạn đang cải thiện, khi dữ liệu lịch sử cho thấy các ngành xếp hạng cao hơn thường vượt trội hơn các ngành xếp hạng thấp hơn gấp hơn 2 lần.

Về mặt định giá, ngành phân bón đang giao dịch với tỷ lệ giá trị doanh nghiệp trên EBITDA là 5.24X, thấp hơn nhiều so với mức 18.8X của S&P 500 và 16.51X của ngành Vật liệu cơ bản rộng lớn hơn. Mức chiết khấu này phản ánh sự yếu kém trong quá khứ nhưng cũng cho thấy tiềm năng tăng giá khi lợi nhuận phục hồi. Trong năm năm qua, tỷ lệ EV/EBITDA của ngành dao động từ 4.55X đến 18.05X, trung bình là 10.18X.

Tuy nhiên, ngành này đã kém hiệu quả hơn thị trường chung trong năm qua, chỉ tăng 7.5% so với mức tăng 14.9% của S&P 500. Ngành Vật liệu cơ bản tăng 39%, cho thấy nhóm phân bón còn chậm hơn cả ngành đồng nghiệp. Sự yếu kém tương đối này có thể tạo ra cơ hội cho các nhà đầu tư tập trung vào giá trị.

Ba ông lớn phân bón định vị cho tăng trưởng

Intrepid Potash nổi bật là nhà sản xuất duy nhất của muriate of potash tại Mỹ và cũng sản xuất dòng phân bón đặc biệt Trio. Công ty đang hưởng lợi từ kinh tế nông dân mạnh mẽ và nhu cầu cao đối với các sản phẩm kali. Khối lượng sản xuất vẫn ổn định, với các dự án vốn đang triển khai để nâng cao sản lượng trong tương lai. Intrepid có xếp hạng Zacks là #2 (Mua), với dự báo tăng trưởng lợi nhuận năm 2025 là 506.7%. Ước tính đồng thuận cho lợi nhuận năm 2025 vẫn ổn định trong 60 ngày qua.

Nutrien, nhà cung cấp đầu vào cây trồng hàng đầu của Canada, đang hưởng lợi từ nhu cầu cao đối với phosphate, kali và đạm ở các thị trường lớn, đặc biệt là Bắc Mỹ. Các thương vụ mua lại chiến lược, cải thiện hiệu quả vận hành và ứng dụng nền tảng số đang thúc đẩy lợi thế cạnh tranh. Nutrien tiếp tục mở rộng tại Brazil qua các thương vụ mua lại mục tiêu và theo đuổi các sáng kiến giảm chi phí trong hoạt động kali. Công ty dự báo tăng trưởng lợi nhuận 32.9% trong năm 2025, với các ước tính của nhà phân tích được điều chỉnh tăng 1.5% trong 60 ngày qua. Nutrien duy trì xếp hạng Zacks là #3 (Giữ).

CF Industries, có trụ sở tại Illinois, dẫn đầu toàn cầu trong sản xuất phân đạm và hydro cho các ứng dụng phân bón và công nghiệp. Công ty tận dụng nhu cầu phân đạm nitơ mạnh mẽ tại Bắc Mỹ, Brazil và Ấn Độ, cùng với các ứng dụng công nghiệp tăng trong thị trường nội địa. CF vẫn tập trung vào giá trị cổ đông qua việc tạo ra dòng tiền mạnh và tối ưu hóa bảng cân đối kế toán. Với xếp hạng Zacks là #3, CF Industries dự báo tăng trưởng lợi nhuận 32.8% trong năm 2025 và đã vượt qua các ước tính của Zacks trong bốn quý liên tiếp với trung bình 15%.