Lo ngại về sụp đổ thị trường hôm nay: Những cảnh báo của các quan chức Fed về năm 2026

Khi xem xét môi trường thị trường chứng khoán hiện tại, một câu hỏi quan trọng nổi lên: liệu một cuộc sụp đổ thị trường ngày hôm nay có thể làm mất ổn định danh mục đầu tư của nhà đầu tư trong nhiều năm tới không? Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Jerome Powell và các nhà hoạch định chính sách tiền tệ khác đã liên tục cảnh báo về các mức định giá bị kéo dài quá mức, cho thấy rủi ro giảm mạnh đáng kể không còn là điều lý thuyết xa vời.

Thị trường cổ phiếu đã tăng đều đặn đến năm 2026, với chỉ số S&P 500 đạt gần mức cao kỷ lục. Tuy nhiên, bên dưới sức mạnh bề nổi này là một thực tế đáng lo ngại. Powell đã cảnh báo trong những tháng gần đây rằng “theo nhiều chỉ số, giá cổ phiếu đang được định giá khá cao,” báo hiệu mối quan ngại chính thức về việc giá cổ phiếu đã bị tách rời khỏi các chuẩn mực lịch sử một cách đáng kể.

Cảnh báo Định Giá của Powell: Một Tín Hiệu Cần Lắng Nghe

Các nhà hoạch định chính sách của Cục Dự trữ Liên bang ngày càng lên tiếng về khoảng cách giữa giá cổ phiếu hiện tại và những gì tiền lệ lịch sử cho thấy chúng nên là. Trong một cuộc họp chính sách gần đây, biên bản chính thức của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) ghi nhận rằng “một số thành viên đã bình luận về các mức định giá tài sản bị kéo dài quá mức trong thị trường tài chính, trong đó một số nhấn mạnh khả năng giảm giá cổ phiếu một cách rối loạn.”

Ngôn ngữ này mang trọng lượng. Khi các quan chức của Cục Dự trữ Liên bang bàn về “giảm giá rối loạn,” họ đang ám chỉ các kịch bản nghiêm trọng hơn so với các điều chỉnh thị trường thông thường. Báo cáo ổn định tài chính bán niên của Fed cũng nhấn mạnh mối lo ngại này, khi chỉ số P/E dự phóng của S&P 500 đã tăng lên giới hạn trên của phạm vi lịch sử của nó—một khu vực đã từng báo hiệu căng thẳng thị trường trong quá khứ.

Khi Định Giá Trở Nên Quá Cao: Một Mô Hình 40 Năm Được Phát Hiện

Hệ số P/E dự phóng của S&P 500 hiện tại chỉ ở mức chỉ từng xuất hiện hai lần trong bốn thập kỷ. Theo dữ liệu của FactSet Research từ năm 1989 đến đầu năm 2026, chỉ số này đã có lần duy nhất vượt quá 22 trong hai thời điểm trước chu kỳ thị trường hiện tại: trong bong bóng dot-com và đại dịch COVID-19. Cả hai giai đoạn kết thúc bằng các thị trường gấu và thiệt hại lớn cho các nhà đầu tư không chuẩn bị.

Mô hình lịch sử này cho thấy một mối tương quan đáng lo ngại. Khi định giá đạt đến mức cao này, lợi nhuận sau đó thường lệch xa so với hiệu suất điển hình. Trong vòng 12 tháng sau các đỉnh định giá như vậy, chỉ số S&P 500 trung bình chỉ đạt lợi nhuận khoảng 7%, thấp hơn nhiều so với mức trung bình lịch sử là 10%. Điều đáng lo hơn nữa là dự báo hai năm tới: sau khi đạt P/E dự phóng trên 22, chỉ số đã giảm trung bình 6%, rõ ràng trái ngược với mức lợi nhuận 21% trong hai năm thông thường.

Đây không phải là dự đoán chắc chắn về một cuộc sụp đổ thị trường ngày hôm nay hoặc ngày mai. Thay vào đó, chúng là những cảnh báo thống kê rằng các định giá cao tạo tiền đề cho các đợt giảm mạnh hơn. Dữ liệu cho thấy từ đầu năm 2024 đến những tuần gần đây, môi trường định giá cao này vẫn duy trì, phù hợp với mức cao nhất từng thấy trong bong bóng thời kỳ đại dịch.

Các Nhà Phân Tích Dự Đoán Như Thế Nào? Một Dự Báo Hỗn Hợp

Dù có những tín hiệu cảnh báo này, Phố Wall vẫn duy trì sự lạc quan đáng kể về triển vọng ngắn hạn. Nineteen ngân hàng đầu tư lớn và các công ty nghiên cứu đã đưa ra mục tiêu cuối năm 2026 cho chỉ số S&P 500, với dự đoán dao động từ thấp nhất là 7.100 đến cao nhất là 8.100. Dự báo trung bình của các tổ chức này là 7.600, tương đương khoảng 10% tiềm năng tăng từ mức khi các dự báo này được tổng hợp.

Sự lạc quan này dựa trên kỳ vọng về sự tăng trưởng nhanh hơn của các yếu tố doanh nghiệp. Các tổ chức nghiên cứu như LSEG dự đoán rằng các công ty thuộc S&P 500 sẽ báo cáo mức tăng doanh thu 7,1% và lợi nhuận tăng 15,2%—cả hai đều cải thiện so với tốc độ của năm trước. Nếu các dự báo này đúng, mối lo về định giá có thể bị phóng đại quá mức.

Tuy nhiên, dự báo của Phố Wall cũng mang theo rủi ro riêng. Trong bốn năm qua, ước tính trung bình của các nhà phân tích đã bỏ lỡ mục tiêu trung bình 16 điểm phần trăm. Một lần bỏ lỡ như vậy có thể dễ dàng biến lợi nhuận dự kiến 10% thành một khoản lỗ hai chữ số, có thể kích hoạt các lo ngại về thị trường sụp đổ mà các quan chức Fed bắt đầu đề cập.

Mâu Thuẫn Giữa Lạc Quan và Thận Trọng

Thị trường ngày nay thể hiện một nghịch lý kỳ lạ. Các thông điệp chính thức của Cục Dự trữ Liên bang cảnh báo về khả năng tổn thương, trong khi các nhà phân tích chuyên nghiệp dự báo lợi nhuận duy trì tăng trưởng. Sự không nhất quán này phản ánh sự không chắc chắn thực sự về việc liệu lợi nhuận doanh nghiệp có đủ tăng tốc để phù hợp với mức giá hiện tại hay không, hoặc liệu rủi ro thị trường sụp đổ mà các quan chức Fed nhận diện có xảy ra hay không.

Bối cảnh kinh tế càng làm tăng thêm sự căng thẳng này. Trong khi các nhà phân tích dự báo mở rộng lợi nhuận, bất kỳ sự thất vọng nào trong kết quả thực tế—dù là do tăng trưởng doanh thu chậm lại, áp lực biên lợi nhuận, hay các yếu tố kinh tế bất ngờ—cũng có thể nhanh chóng chuyển đổi tâm lý từ lạc quan sang sợ hãi. Ở mức định giá cao như hiện tại, ít có chỗ cho sai sót.

Điều Gì Điều Nghiệp Đến Các Nhà Thị Trường Trong Tương Lai

Các bằng chứng cho thấy một kịch bản phân đôi. Trong trường hợp lạc quan, tăng trưởng lợi nhuận mạnh mẽ xác nhận mức giá hiện tại, và chỉ số S&P 500 tăng khoảng 7-10% trong vòng mười hai tháng tới. Trong trường hợp thận trọng, lợi nhuận thất vọng, định giá co lại, và nhà đầu tư đối mặt với lợi nhuận âm trong hai năm tiếp theo—với khả năng xảy ra một cuộc sụp đổ thị trường ngày hôm nay hoặc trong các quý tới trở thành khả năng thực tế thay vì chỉ là lý thuyết.

Nhà đầu tư đối mặt với một quyết định quan trọng: tin tưởng rằng sự đồng thuận lạc quan của các nhà phân tích sẽ đúng, hoặc chuẩn bị cho kịch bản rủi ro mà các quan chức Fed ngày càng lo ngại. Dữ liệu từ các đợt định giá cao trước đây cho thấy sự thờ ơ có thể sẽ phải trả giá đắt.