Peter Thiel và sự chuyển đổi chính trị của phe hữu Silicon Valley — Kế hoạch 15 năm hướng tới tái cấu trúc trật tự phương Tây

Lời đồn đại về nhà đầu tư huyền thoại của Thung lũng Silicon, Peter Thiel, đã một lần nữa thể hiện rõ vai trò của mình trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2024. Dù ông vắng mặt trong chiến dịch này, nhưng ảnh hưởng của ông đã chắc chắn định hình kết quả bầu cử. Từ ngành công nghệ đến trung tâm chính trị — cuộc chiến dài hạn của Peter Thiel đang bắt đầu thay đổi cấu trúc quyền lực của Hoa Kỳ.

Từ Thung lũng Silicon đến tham vọng chính trị — Công nghệ như một ý thức hệ

Peter Thiel không chỉ là một nhà đầu tư mạo hiểm bình thường. Là đồng sáng lập PayPal và người đã đầu tư ban đầu vào Facebook, Palantir, ông đã xây dựng khối tài sản khổng lồ. Ông hoạt động như một nhà đầu tư chiến lược, kết nối công nghệ và chính trị.

Bối cảnh tư tưởng của ông rất phức tạp. Dựa trên chủ nghĩa tự do cá nhân, chủ nghĩa bảo thủ mới, cùng các lý thuyết của triết gia René Girard và Leo Strauss. Đối với Thiel, đổi mới công nghệ không chỉ là lợi ích kinh tế, mà còn là phương tiện để bảo vệ nền văn minh phương Tây.

Trong thời gian học tại Đại học Stanford, Thiel đã sáng lập tạp chí ‘Stanford Review’, tạo ra một pháo đài của phe bảo thủ chống lại xu hướng cánh tả của trường đại học. Mạng lưới này sau đó được gọi là “PayPal Mafia”. Thiel đã sử dụng mạng lưới này để xây dựng nền tảng tư tưởng bảo thủ mới trong Thung lũng Silicon.

Năm 1995, Thiel cùng các cộng sự đồng sáng tác cuốn sách ‘Huyền thoại đa dạng: Chính trị đa văn hóa và không khoan dung tại Đại học Stanford’. Trong tác phẩm này, họ nhấn mạnh rằng ý thức hệ quan trọng hơn sản phẩm hay tiền bạc. Triết lý này đã trở thành trung tâm trong mọi quyết định đầu tư của ông sau này.

Từ PayPal đến chủ nghĩa gia tốc — Triết lý đầu tư của Peter Thiel

Năm 1998, công ty Confinity được thành lập. Thiel đã thảo luận với Max Levchin về tiền kỹ thuật số và chú ý đến việc internet có thể giúp tránh các quy định pháp luật. Thời điểm đó, ý tưởng về tiền kỹ thuật số còn rất mới mẻ, và chính Thiel đã nhận ra tiềm năng của nó.

Năm 1999, PayPal chính thức ra đời. Hệ thống cho phép gửi tiền qua email mà không cần thủ tục phức tạp, trở thành biểu tượng của tự do cho người Mỹ và là yếu tố không thể thiếu trong việc duy trì giá trị toàn cầu.

Năm 2002, khi PayPal được eBay mua lại với giá 1,5 tỷ USD, Thiel mới 35 tuổi, với tài sản ròng đạt 55 triệu USD. Sau đó, ông bắt đầu thực thi ảnh hưởng thực sự trong hậu trường của Thung lũng Silicon.

Năm 2003, Thiel thành lập Palantir. Nền tảng này sử dụng dữ liệu lớn để theo dõi các mối đe dọa khủng bố, trở thành khách hàng lớn nhất của CIA và các cơ quan an ninh. Năm 2004, ông đầu tư 500.000 USD vào Facebook, sở hữu 10,2% cổ phần. Với giá trị của Facebook thời điểm đó, đầu tư này chứng tỏ Thiel không chỉ là một nhà lý luận mà còn là một nhà đầu tư có khả năng thực thi.

Năm 2005, Founders Fund được thành lập, giúp Thiel xác lập ưu thế trong lĩnh vực vốn mạo hiểm. Mục tiêu của quỹ không phải là kiếm lời đơn thuần, mà là tạo ra các công nghệ định hình tương lai nhân loại như AI, tiền mã hóa và công nghệ cứng.

Thiel từng nói rằng, mọi người mong muốn có xe bay, nhưng cuối cùng lại chỉ nhận được 140 ký tự. Phê phán này chỉ ra sự giả tạo trong đổi mới sáng tạo của Thung lũng Silicon, đồng thời cũng chỉ ra hướng đi thực sự mà ông tìm kiếm trong công nghệ.

Bầu cử năm 2024 và sự thâm nhập vào Washington — Viết lại cấu trúc quyền lực bởi các doanh nhân công nghệ

Ngày 4/9/2024, tại Hội nghị công nghệ Nhà Trắng, các đại diện của Thung lũng Silicon đã ngồi quanh bàn tròn. CEO Figma, CEO Meta Zuckerberg, và David Sacks, mới trở thành Bộ trưởng về tiền mã hóa của chính phủ. Tất cả đều có liên hệ trực tiếp hoặc gián tiếp với Thiel.

Trong giai đoạn này, Thiel đã ủng hộ Donald Trump trong cuộc bầu cử tổng thống 2016 và tiếp tục ủng hộ trong năm 2024. Ngay cả sau thất bại của Trump năm 2020, Thiel vẫn tiếp tục đầu tư vào ông, thậm chí rút khỏi Hội đồng quản trị Meta vào năm 2022 để giữ vững lập trường chính trị.

Cùng thời điểm đó, JD Vance nổi lên như một chính trị gia trẻ của Thung lũng Silicon. Thiel đã hỗ trợ Vance qua học bổng Thiel và cuối cùng đề cử ông làm phó tổng thống của Trump. Quá trình hình thành mạng lưới này phản ánh kế hoạch dài hạn của Thiel kéo dài 15 năm.

Trước cuộc bầu cử năm 2024, Microsoft đã rút lại chính sách liên quan đến LGBT, còn Jeff Bezos, chủ tịch của Washington Post, yêu cầu tòa soạn giữ trung lập. Zuckerberg cũng thể hiện sự chia sẻ trong các lời chia buồn, cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong lập trường chính trị của các công ty công nghệ.

Chuyển biến này không chỉ là tạm thời. Nó biểu thị sự thâm nhập của các doanh nhân công nghệ từ bờ Tây vào cấu trúc quyền lực của Washington phía Đông. Các chuyên gia về tiền mã hóa, fintech, AI bắt đầu thay thế các tầng lớp tinh hoa truyền thống của Phố Wall.

Kế hoạch hợp lý để cứu vãn nền văn minh phương Tây — Quay trở lại Hy Lạp cổ đại

Triết lý của Thiel không chỉ dừng lại ở chủ nghĩa tự do cá nhân. Ông chịu ảnh hưởng sâu sắc từ lý thuyết của Leo Strauss về Hy Lạp cổ đại, hướng tới mục tiêu tái sinh nền văn minh phương Tây.

Dựa trên các lý thuyết của Strauss, Thiel mơ ước về một chính quyền của “vị vua triết gia”. Không phải dân chủ hay chuyên chế, mà là một hệ thống do các nhà lãnh đạo có kiến thức và đức hạnh điều hành, theo kiểu thành phố nhà nước. Các yếu tố như đồng tính, quyền công dân, nô lệ đều là những thành phần cấu thành một cộng hòa loại này, phản ánh thế giới quan chính trị của Thiel.

Nói ngắn gọn, Thiel tin rằng phương Tây cần trở nên vĩ đại một lần nữa, và con đường đó là thúc đẩy đổi mới công nghệ qua việc loại bỏ các rào cản quy định. Từ các đảo đại dương đến thuộc địa trên sao Hỏa, từ công nghệ sinh học kéo dài tuổi thọ, tất cả đều cần được đẩy nhanh. Phương pháp gia tốc này sẽ đưa tiến trình công nghệ đến mức không thể ngăn cản, và lịch sử sẽ quay trở lại Hy Lạp cổ đại, cứu vớt nền văn minh phương Tây — đó là tầm nhìn của ông.

Điều thú vị là, chủ nghĩa gia tốc này đồng nghĩa với triết lý e/acc. Chủ nghĩa dài hạn của Elon Musk hay chủ nghĩa vị tha hiệu quả của SBF đều cùng hướng. Không phải kiên trì hay chiến thắng, mà là cố gắng đẩy nhanh để đạt chiến thắng tối thượng — đó chính là triết lý trong thực hành chính trị và quyết định đầu tư của Thiel.

Những thay đổi do Peter Thiel mang lại — Điểm chuyển đổi trong cấu trúc quyền lực Hoa Kỳ

Theo dữ liệu mới nhất, tài sản ròng của Thiel đã vượt quá 20,8 tỷ USD, nằm trong top các tỷ phú thế giới. Nhưng thành công thực sự của ông không chỉ nằm ở tiền bạc. Điều quan trọng nhất là ông đã bắt đầu hoặc đã thay đổi cân bằng quyền lực giữa bờ Đông và bờ Tây.

Trước Thiel, bờ Tây chủ yếu là tầng lớp tinh hoa công nghệ, còn bờ Đông là liên minh chính trị và tài chính của Washington. Thông thường, các doanh nghiệp lớn lên, họ phải tham gia vào chính trị để giữ ảnh hưởng.

Tuy nhiên, khi công nghệ và tài chính ngày càng hợp nhất, quyền lực chính trị tại Washington bắt đầu dịch chuyển. Các doanh nhân công nghệ bảo thủ đang có khả năng kiểm soát toàn bộ nước Mỹ và thế giới.

Thông qua Thiel, lý thuyết của Girard đã thay đổi thế giới. Nhưng điều đó chưa đủ. Trong thời điểm tinh thần của phương Tây đối mặt với khủng hoảng khi không còn chỗ cho thần linh, Thiel đã chọn triết lý của Leo Strauss để đối mặt.

Từ việc sáng lập Stanford Review đến việc tái sinh chính quyền Trump, Thiel đã thực hiện cuộc trở lại của chủ nghĩa bảo thủ mới trong Thung lũng Silicon tự do nhất, đồng thời cài cắm Trump và Vance như hai lớp bảo vệ trong chính quyền Washington sâu thẳm. Kết quả là, các chuyên gia về tiền mã hóa và AI của bờ Tây bắt đầu thay thế các tầng lớp tinh hoa truyền thống.

Thiel không hô hào, mà hành động. Trong khi Elon Musk lên tiếng mạnh mẽ, Thiel lặng lẽ và chắc chắn đang viết lại cấu trúc quyền lực của Hoa Kỳ. Đây chính là phần quan trọng nhất của sự thay đổi chính trị lớn hiện nay tại Mỹ.